Η σακούλα μάς αλλάζει - «Θα γυρίσουμε στο διχτάκι»

ΡΕΠΟΡΤΑΖ 10.1.2018 | 06:00 Στείλτε το με email Εκτυπώστε το

Η σακούλα μάς αλλάζει - «Θα γυρίσουμε στο διχτάκι»

ΘΑΝΑΣΗΣ ΜΥΛΩΝΑΣ || ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΣΥΡΜΑΤΣΗΣ

Η νέα νομοθεσία του υπουργείου Περιβάλλοντος, που εφαρμόζεται από την πρώτη μέρα του 2018, οδηγεί τους Έλληνες στο να χτίσουν νέα καταναλωτική και περιβαλλοντική συνήθεια.

Η οικονομική επιβάρυνση της πλαστικής σακούλας σε όλους τους χώρους πώλησης (πλην περιπτέρων και λαϊκών αγορών) και η πλήρης κατάργησή της μετά το 2019 έχει στόχο την εκπαίδευση  των καταναλωτών στις νέες ανάγκες που προκύπτουν.

Στην κατεύθυνση αυτή το Ινστιτούτο Έρευνας Λιανεμπορίου Καταναλωτικών Αγαθών εξέδωσε έναν χρήσιμο οδηγό με όλες τις απαραίτητες διευκρινήσεις για το νέο μέτρο.

 

Μόλυνση του περιβάλλοντος

Οι πλαστικές σακούλες επιβαρύνουν το περιβάλλον, γιατί διαλύονται σε μικρότερα κομμάτια εύκολα και καταλήγουν στη θάλασσα. Ένα στα δύο απορρίμματα στον βυθό της θάλασσας στην Ελλάδα είναι πλαστικές σακούλες. Ένα στα τέσσερα ψάρια ανοιχτής θαλάσσης μπορεί να περιέχει μικροπλαστικά. Έως το 2050 θα υπάρχουν πιο πολλά πλαστικά στη θάλασσα παρά ψάρια. Για το 2017 στην Ελλάδα αντιστοιχεί η μεγαλύτερη χρήση πλαστικής σακούλας στην Ευρωπαϊκή Ένωση, με περίπου 400 κατά κεφαλήν ανά έτος.

 

Χρέωση 

Οι πλαστικές σακούλες χρεώνονται για να περιοριστεί η χρήση τους. Ο νόμος 4496/2017 επιβάλλει από την 1η Ιανουαρίου 2018 περιβαλλοντικό τέλος για τις λεπτές πλαστικές σακούλες μεταφοράς. Αποτελεί μέρος της εναρμόνισης της ελληνικής νομοθεσίας με ευρωπαϊκή οδηγία.

Τα χρήματα του περιβαλλοντικού τέλους αποδίδονται από τους εμπόρους, μέσω του μηχανισμού είσπραξης της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων, στον Ελληνικό Οργανισμό Ανακύκλωσης (ΕΟΑΝ).

Η δωρεάν διάθεση πλαστικής σακούλας απαγορεύεται. Σύμφωνα με τη νομοθεσία, εξαιρούνται από την επιβολή τέλους οι έμποροι περιπτέρων και του υπαίθριου εμπορίου. Στο τμήμα οπωροπωλείου στα σούπερ μάρκετ υπάρχουν σακούλες γιατί επιτρέπεται κατ΄ εξαίρεση η χρήση τους με συγκεκριμένες προδιαγραφές για χύμα προϊόντα, για τη διασφάλιση της δημόσιας υγείας, καθώς θεωρείται είδος συσκευασίας.

Σύμφωνα με την προαναφερθείσα νομοθεσία και οι οξοδιασπώμενες σακούλες απαγορεύονται.  Πρόσφατες μελέτες θεωρούν ότι οι οξοδιασπώμενες σακούλες είναι περισσότερο επιβαρυντικές για το περιβάλλον. Παράλληλα, η τεχνολογία των βιοαποικοδομήσιμων πλαστικών (πχ πλαστικά από άμυλο) δεν έχει εξελιχθεί επαρκώς, ώστε να είναι αποδοτική και οικονομική η χρήση τους, ειδικά σε περιοχές με θερμό κλίμα.


Εναλλακτικοί τρόποι

Πώς θα μεταφέρω τα ψώνια μου στο σπίτι; Μπορείτε να προμηθευτείτε τις πλαστικές σακούλες πληρώνοντας το αντίστοιχο τέλος, αλλά προτείνεται να χρησιμοποιήσετε επαναχρησιμοποιούμενες τσάντες. Μάλιστα η νομοθεσία υποχρεώνει τους εμπόρους να διαθέτουν επαναχρησιμοποιούμενες τσάντες μεταφοράς σε εμφανές σημείο. Ένα νοικοκυριό εκτιμάται ότι θα χρειαστεί 3 με 4 επαναχρησιμοποιούμενες τσάντες για να καλύψει τις ανάγκες των αγορών του. Οι επαναχρησιμοποιούμενες τσάντες είναι απόλυτα ασφαλείς για τα τρόφιμα εφόσον τηρούνται βασικοί κανόνες υγιεινής. Με μία ορθολογική χρήση μία επαναχρησιμοποιούμενη τσάντα μπορεί να χρησιμοποιείται για χρόνια.

 

Διαχείριση απορριμμάτων

Πώς θα πετάω τα σκουπίδια μου;  Ο πλέον κατάλληλος τρόπος για την αποκομιδή απορριμμάτων είναι οι σακούλες απορριμμάτων, τις οποίες βρίσκουμε στα ράφια των καταστημάτων.

Οι πλαστικές σακούλες απορριμμάτων γιατί δεν έχουν περιβαλλοντικό τέλος; Δεν επιβαρύνουν το περιβάλλον; Η επιβάρυνση του περιβάλλοντος από τις πλαστικές σακούλες απορριμμάτων είναι μικρότερη, καθώς έχουν διαφορετικό σχήμα και βάρος και κατά κανόνα καταλήγουν στο σύστημα διαχείρισης απορριμμάτων.


Αλλάζει την καταναλωτική συνήθεια το τέλος για τις πλαστικές σακούλες

Ξεκίνησε από την 1η Ιανουαρίου  η εφαρμογή του μέτρου για τις πλαστικές σακούλες, με τους καταναλωτές να βρίσκονται σε διαδικασία προσαρμογής στη νέα πραγματικότητα της χρέωσης των 4 λεπτών του ευρώ ανά σακούλα.

Όλα τα καταστήματα που δίνουν πλαστικές σακούλες, όπως φούρνοι και σούπερ μάρκετ, χρεώνουν 0,03 ευρώ+ΦΠΑ=0,04 ευρώ και από 1/1/2019 θα τις χρεώνουν 0,07 ευρώ+ΦΠΑ=0,09 ευρώ.

Το μέτρο δεν αφορά τις σακούλες σε περίπτερα και λαϊκές αγορές, ενώ εξαιρούνται και οι σακούλες που υπάρχουν στα οπωροκηπευτικά στα σούπερ μάρκετ.
Το ποσό που θα εισπράττεται από τις επιχειρήσεις ονομάζεται περιβαλλοντικό τέλος και θα αποδίδεται στο δημόσιο κάθε τρίμηνο (π.χ. για το Α’ Τρίμηνο 2018 θα αποδοθεί έως 30/4/2018).

Το ψωμί στο χέρι...

Η Ειρήνη εργάζεται σε γνωστή αλυσίδα φούρνων και λέει στην ThessΝews ότι ενημερώνουν τον κόσμο για την επιβάρυνση των 4 λεπτών στη σακούλα. Όπως αναφέρει, ο κόσμος δεν έχει ενημερωθεί ακόμη επαρκώς για το νέο μέτρο. «Κάποιοι επιλέγουν να πάρουν στο χέρι το ψωμί, ενώ άλλοι δηλώνουν ότι έπρεπε να γίνει, για να καταναλώνονται λιγότερες πλαστικές σακούλες» σημειώνει η Ειρήνη.

Με την πάνινη σακούλα

Η Φαίη, εργαζόμενη σε φούρνο στη Μαρτίου, αναφέρει ότι κάποιοι πελάτες ήταν ενημερωμένοι και είχαν διάθεση αυτοκριτικής λέγοντας ότι έπρεπε να γίνει. Όπως λέει, αυτοί οι πελάτες ήταν και προετοιμασμένοι, έχοντας μαζί τους πάνινη σακούλα.
Η ίδια σημειώνει ότι το πρόβλημα είναι η έλλειψη ενημέρωσης, καθώς διαπίστωσε ότι πολλοί πελάτες νομίζουν ότι πρόκειται για επιβάρυνση που επιβάλλει το κατάστημα και όχι για περιβαλλοντικό τέλος.

Πού θα πάει το τέλος;

Ο Γιάννης μόλις έχει βγει από το σούπερ μάρκετ και λέει στην ThessΝews ότι ήταν ενημερωμένος για τη χρέωση. «Θα πάρω χάρτινες σακούλες, πιστεύω ότι θα βοηθήσει στο να ελαττωθεί η κατανάλωσή τους. Αυτό που αναρωτιέμαι είναι αν το τέλος θα πάει για το περιβάλλον ή για να κλείσει άλλες ανάγκες».

Θα γυρίσουμε στο διχτάκι

Η Κυριακή έχει κάνει τα ψώνια της το σούπερ μάρκετ και σημειώνει  «Το ήξερα, για αυτό και έφερα δίκη μου σακούλα. Θα επιστρέψουμε στο διχτάκι που χρησιμοποιούσαμε στο παρελθόν». Αυτό που αναρωτιέται είναι οι πλαστικές σακούλες που έχουν τόνους τα σούπερ μάρκετ ποτέ θα τελειώσουν.

Να δίνουν χάρτινες σακούλες

Η Χρυσούλα λέει ότι έφερε δυο σακούλες από το σπίτι, ψώνισε και τις έβαλε μέσα στο καροτσάκι της λαϊκής. Τονίζει ότι στην Αμερική και την Ευρώπη δίνουν μεγάλες χάρτινες σακούλες, τις οποίες δεν τις χρεώνουν και ο κόσμος τις κρατάει στα χέρια και στη συνέχεια τις βάζει στα αυτοκίνητα που έχει σταθμευμένα στα παρκινγκ των καταστημάτων.

Να μην καταναλώνουμε πολλές σακούλες

Ο Γιάννης βγαίνει μαζί με τον φίλο του τον Ντίνο από το σούπερ μάρκετ, κρατάει μια σακούλα και τα υπόλοιπα στο χέρι. «Οι υπάλληλοι ενημερώνουν τον κόσμο για την επιβάρυνση. Είναι καλό, για να μην καταναλώνουμε πολλές σακούλες» αναφέρει.

Λιγότερες σακούλες στους κάδους

Η Δήμητρα θέτει την παράμετρο των οικονομικών του κάθε πολίτη. Λέει ότι ο καθένας ανάλογα με τα οικονομικά του θα επιλέγει αν θα πάρει σακούλα ή όχι. Η ίδια συμφωνεί, γιατί με αυτόν τον τρόπο θα περιοριστούν οι πλαστικές σακούλες στους κάδους σκουπιδιών.

Θετικό, αλλά θα επιβαρύνει την επιχείρηση

Η Αναστασία είναι υπεύθυνη καταστήματος αλυσίδας καφέ - σνακ «seven to seven». Σημειώνει στην ThessΝews ότι ακόμη δεν το γνωρίζει ο κόσμος. Θεωρεί ότι είναι θετικό, παρά το γεγονός ότι ίσως επιβαρύνει την επιχείρηση αν αποφασίσει να απορροφήσει την τιμή. Είναι διαφορετικό, λέει,  για κάποιον που ψωνίζει στο σούπερ μάρκετ 15-20 ευρώ να πληρώσει τα 4 λεπτά και άλλο για κάποιον που θα πάρει 2 πράγματα από την αλυσίδα καφέ να επιβαρυνθεί επιπλέον.
 

 

Από το φύλλο της THESSNEWS #87 (06/01/2018-07/01/2018)

THESSNEWS / NEWSLETTER


Επάνω